اختلالات سازگاری

تعریف اختلال

اختلالات سازگاری چیست؟

اختلالات سازگاری (Adjustment Disorders)، شرایط مرتبط با استرس هستند. این اختلالات که با نام اختلالات انطباقی نیز شناخته می شوند، زمانی رخ می دهند که شما تنشی بالاتر از حد نرمال در واکنش به یک رویداد استرس زا و یا غیرمنتظره تجربه کنید و این استرس زیاد باعث مشکلات قابل توجهی در روابط شما، در محل کار و یا در مدرسه شود.

مشکلات کاری و تحصیلی، بیماری، مرگ یک عضو نزدیک خانواده و یا هر گونه تغییر در زندگی می تواند باعث استرس شود. اغلب اوقات، مردم در طی چند ماه با چنین تغییراتی سازگار می شوند. اما اگر اختلال سازگاری داشته باشید، به صورت دائم به واکنش های احساسی یا رفتاری می پردازید و آن را ادامه می دهید که می تواند موجب اضطراب یا افسردگی شود.

با این وجود شما مجبور نیستید که این شرایط را تحمل کنید. درمان اختلالات سازگاری می تواند کوتاه مدت باشد و به شما کمک می کند تا شرایط خلقی خود را دوباره به دست آورید.

علائم

علایم اختلال سازگاری

نشانه ها و علایم اختلال سازگاری به نوع اختلال وابسته هستند و می توانند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشند. وقتی شما فشاری بالاتر از حد نرمال را در مواجهه با یک اتفاق استرس زا تجربه می کنید، این استرس می تواند مشکلات قابل توجهی در زندگی شما ایجاد کند و منجر به اختلالات سازگاری شود.
اختلالات سازگاری احساس و فکر شما در رابطه با خود و جهان را تحت تاثیر قرار می دهد و ممکن است بر رفتار و اعمال شما تأثیر بگذارد. برخی از علایم اختلال سازگاری عبارتند از:

  • احساس ناراحتی، ناامیدی یا ناتوانی در لذت بردن از مسائل لذت بخش
  • گریه های مکرر
  • نگرانی یا احساس اضطراب، عصبی بودن، خجالت زده بودن یا استرس داشتن
  • مشکل خواب
  • کاهش اشتها
  • دشواری در تمرکز
  • احساس سرخوردگی
  • عملکرد پایین در فعالیتهای روزانه
  • پس زدن حمایت اجتماعی
  • اجتناب از فعالیت های مهم مانند رفتن به سرکار
  • افکار یا اقدام خودکشی

نشانه ها و علایم اختلال سازگاری در سه ماه نخست پس از یک رویداد استرس زا شروع می شود و بیش از ۶ ماه پس از پایان رویداد به طول نمی انجامد. با این حال، اختلالات سازگاری مداوم یا مزمن ممکن است بیش از ۶ ماه ادامه یابد، به ویژه اگر عامل استرس زا به صورت مداوم وجود داشته باشد، مانند بیکاری.

چه زمانی باید پزشک خود را ببینید؟
معمولا عوامل استرس زا موقت هستند و ما یاد می گیریم که در طول زمان با آن ها کنار بیاییم. اما گاهی اوقات رویداد استرس زا به عنوان بخشی از زندگی شما باقی می ماند، یا یک وضعیت استرس زای جدید به وقوع می پیوندد و شما دوباره با همان کشمکش های هیجانی روبرو می شوید. در این حالت شما دچار اختلالات سازگاری هستید. اگر همچنان به کشمکش ادامه می دهید، یا اگر هر روز از طریق ایجاد مشکلات جدید دچار دردسر و کشکمش جدید می شوید، با پزشک خود صحبت کنید. شما می توانید درمان اختلال سازگاری را آغاز کنید تا به شما کمک کند با وقایع استرس زا بهتر کنار بیایید و در مورد زندگی احساس بهتری پیدا کنید.

دلایل

علت اختلالات سازگاری

اختلالات سازگاری ناشی از تغییرات قابل توجه یا عوامل استرس زا در زندگی شما است. ژنتیک، تجربیات زندگی و خلق و خوی شما ممکن است احتمال ایجاد اختلال سازگاری را افزایش دهد

عوامل خطرساز

عوامل خطرساز در بروز اختلالات سازگاری

بعضی مسائل و اتفاقات ممکن است موجب اختلالات سازگاری در شما شود.

  1.  رویدادهای پر استرس

حوادث زندگی استرس زا – هم مثبت و هم منفی – ممکن است شما را در معرض خطر ابتلا به اختلالات سازگاری قرار دهند. مثلا:

  • طلاق یا مشکلات زناشویی
  • مشکلات بین فردی
  • تغییر وضعیت، مانند بازنشستگی، بچه دار شدن یا رفتن به مدرسه
  • موقعیت های نامطلوب، مانند از دست دادن شغل، از دست دادن یکی از عزیزان و یا مشکلات مالی
  • مشکل در مدرسه یا در محل کار
  • تجربیات تهدید کننده زندگی، مانند حمله فیزیکی، جنگ یا فاجعه طبیعی
  • عوامل استرس زای مداوم، مانند داشتن یک بیماری پزشکی یا زندگی در محله نامناسب که در آن جنایتکاران و مجرمان زندگی می کنند.
  1. تجارب زندگی

    تجارب زندگی می تواند در مقابله با استرس تاثیر داشته باشد. برای مثال، خطر ابتلا به اختلالات سازگاری ممکن است در شرایط زیر افزایش یابد:

  • استرس قابل توجه در دوران کودکی
  • سایر مشکلات مربوط به عدم سلامت روان
  • وقوع همزمان چند رویداد دشوار در زندگی

عوارض

عوارض اختلال سازگاری

اگر برای درمان اختلال سازگاری اقدام نشود، در نهایت می تواند به مشکلات جدی روانی مانند اختلالات اضطرابی، افسردگی و سوء مصرف مواد منجر شود.

آماده سازی برای اولین مراجعه

شروع درمان اختلال سازگاری

جهت ارزیابی و شروع درمان اختلال سازگاری، شما باید روانپزشک یا متخصص سلامت روان را ملاقات کنید. در اینجا برخی از راهنمایی ها به منظور آمادگی برای قرار ملاقات اولیه و آنچه که از پزشک انتظار می رود، ارائه شده است.

در صورت امکان، می توانید تا زمان ملاقات پزشک خود مشکلات و سوالاتتان را یادداشت کنید یا یک عضو خانواده یا دوستان خود را بیاورید تا به شما در یادآوری اطلاعات کمک کند.

  • آنچه شما می توانید انجام دهید:

جهت آماده شدن برای قرار ملاقات خود، یک لیست از موارد زیر تهیه کنید:

  1. هر نشانه ای که تجربه کرده اید و برای چه مدت وجود داشته است.
  2. اطلاعات شخصی کلیدی، از جمله هرگونه تنش اساسی یا تغییرات اخیر زندگی، چه مثبت و چه منفی.
  3. اطلاعات پزشکی، از جمله سایر شرایط جسمی و روانی که همراه با اختلال سازگاری تشخیص داده شده است. هر گونه دارو، ویتامین، داروی گیاهی یا مکمل های دیگری که مصرف می کنید همراه با مقدار مصرفشان باید ذکر شود.

برخی از سوالاتی که می توانید از دکتر خود بپرسید عبارتند از:

  1. فکر می کنید علت این نشانه ها چیست؟
  2. آیا علت دیگری وجود دارد؟
  3. اختلال سازگاری و وضعیت من به طور موقت این گونه است یا بلند مدت؟
  4. آیا روش خاصی را برای درمان اختلال سازگاری توصیه می کنید؟ اگر بله، با چه رویکردی؟
  5. چقدر انتظار می رود علایم اختلال سازگاری من بهبود یابد؟
  6. آیا برای ارزیابی و شروع درمان اختلال سازگاری من باید یک متخصص بهداشت روان را ببینم؟
  7. آیا تغییرات موقتی و فوری در خانه، محل کار یا مدرسه توصیه می کنید تا به بهبود اختلال سازگاری من کمک کند؟
  8. آیا بروشور یا سایر مواد مکتوب در خصوص اختلالات سازگاری و درمان آن وجود دارد که بتوانم داشته باشم؟
  9. چه وب سایت هایی را برای کسب اطلاعات در خصوص اختلالات سازگاری توصیه می کنید؟

چه انتظاراتی باید از دکتر خود داشته باشید:

دکتر شما به احتمال زیاد از شما تعدادی سوال می پرسد.  برای پاسخ دادن به سوالات پزشکتان جهت صرفه جویی در وقت آماده باشید تا بتوانید در زمان باقی مانده بر روی نکاتی که مورد توجه تان است تمرکز کنید. پزشک تان ممکن است از شما سوالات زیر را بپرسد:

  1. علایم شما چیست؟
  2. چه زمانی شما یا عزیزان تان برای اولین بار علایم اختلال سازگاری را در شما متوجه شدند؟
  3. چه تغییرات مهمی در زندگی شما رخ داده است، مثبت یا منفی؟
  4. چگونه شما سعی کردید با این تغییرات مقابله کنید؟
  5. چقدر غمگین یا افسرده هستید؟
  6. آیا شما فکر خودکشی دارید؟
  7. چگونه اغلب احساس اضطراب یا نگرانی می کنید؟
  8. آیا مشکل خواب دارید؟
  9. آیا در به پایان رساندن وظایف منزل، محل کار یا مدرسه که قبلا به آسانی به انجام می رساندید دچار مشکل هستید؟
  10. آیا شما از رویدادهای اجتماعی یا خانوادگی اجتناب می کنید؟
  11. آیا مشکلی در مدرسه یا محل کار دارید؟
  12. آیا تصمیم های تکانشی گرفتید و یا درگیر رفتارهای بی پروا هستید که به نظر شبیه تصمیمات خودتان نمی آید؟
  13. آیا الکل مصرف می کنید یا از داروهای دیگری استفاده می کنید؟ هرچند وقت یک بار؟
  14. آیا در گذشته برای سایر اختلالات روانپزشکی مورد درمان قرار گرفته اید؟ اگر بله، کدام نوع درمان بیشتر مفید بوده است؟

آزمون ها و تشخیص

تشخیص اختلال سازگاری

تشخیص اختلالات سازگاری براساس شناسایی عوامل استرس زای زندگی، علایم و چگونگی تاثیر آنها بر توانایی شما پایه گذاری شده است. پزشک شما درباره سلامت پزشکی، سلامت روان و تاریخچه روابط اجتماعی تان سوال خواهد کرد. او ممکن است از معیارهای راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-5) که توسط انجمن روانپزشکی آمریکا منتشر شده است برای تشخیص اختلال سازگاری در شما استفاده کند.
برای تشخیص اختلال سازگاری،DSM-5  این معیارها را فهرست می کند:

  • داشتن علایم عاطفی یا رفتاری در طی سه ماه پس از وقوع یک عوامل استرس زای مشخص در زندگی شما
  • تجربه استرس فراتر از حد نرمال در واکنش به یک رویداد زندگی استرس زا و یا داشتن استرس بالا که باعث ایجاد
  • مشکلات قابل توجه در روابط، کار و یا در مدرسه می شود
  • نشانه های مذکور نتیجه اختلال روانی دیگر یا بخشی از مشکلات عادی نیستند.

انواع اختلالات سازگاری:

DSM-5 ، شش نوع اختلال سازگاری را معرفی می کند.  اگر چه همه آن ها به هم مربوط هستند، اما هر کدام علایم و نشانه های منحصر به فردی دارد. انواع اختلالات سازگاری می تواند به شرح زیر باشد:

  • اختلال سازگاری همراه با خلق افسرده: علایم اختلال سازگاری در این حالت عمدتا شامل احساس غمگینی، پریشانی و ناامیدی و تجربه کاهش لذت از مسائل لذت بخش است.
  • اختلال سازگاری همراه با اضطراب: نشانه ها و علایم در اختلال سازگاری همراه با اضطراب، عمدتا شامل عصبانیت، نگرانی، دشواری در تمرکز یا یادآوری مسائل و احساس خستگی است. کودکان مبتلا به اختلال سازگاری همراه با اضطراب ممکن است به شدت ترس از جدا شدن از والدین و عزیزانشان داشته باشند.
  • اختلال سازگاری همراه با ترکیبی از اضطراب و افسردگی: علایم اختلال سازگاری در این نوع عبارتند از ترکیبی از افسردگی و اضطراب.
  • اختلال سازگاری همراه با اختلال رفتار: علایم اختلال سازگاری در این حالت عمدتا شامل مشکلات رفتاری مانند دعوا یا رانندگی بی پروا می شوند. نوجوانان ممکن است به مدرسه نروند و یا در مدرسه خرابکاری کنند.
  • اختلال سازگاری همراه با ترکیبی از هیجانات و رفتار: نشانه ها و علایم اختلال سازگاری همراه با هیجانات و رفتار، شامل ترکیبی از افسردگی، اضطراب و همچنین مشکلات رفتاری است.
  • نامشخص: علایم در انواع اختلالات سازگاری نام برده جای نمی گیرند، اما اغلب شامل مشکلات جسمی، مشکلات خانوادگی و دوستان، مشکلات کاری یا مدرسه می شوند.

طول علایم اختلال سازگاری:
مدت زمانی که نشانه ها و علایم اختلال سازگاری می تواند طول بکشد نیز ممکن است متفاوت باشد. اختلالات سازگاری می تواند باشد:

  • حاد: علایم و نشانه ها شش ماه یا کمتر طول می کشد. افراد باید پس از از بین رفتن عوامل استرس زا، احساس آسودگی و راحتی داشته باشند.
  • پایدار (مزمن): نشانه ها و علایم اختلال سازگاری بیش از شش ماه طول می کشد. این علایم و نشانه ها همچنان ادامه می یابند و به شما آسیب می رسانند و زندگی شما را مختل می کنند.

درمان

درمان اختلال سازگاری

بسیاری از افراد مبتلا به اختلالات سازگاری، درمان مناسب را دریافت می کنند و اغلب نیازمند درمان کوتاه مدت هستند. دیگران، از جمله افرادی که دچار اختلالات سازگاری مزمن هستند یا تحت فشار عوامل استرس زا به مدت طولانی هستند، ممکن است نیازمند درمان طولانی تری باشند. درمان اختلال سازگاری شامل روان درمانی، دارو درمانی و یا هر دو آن ها است. همچنین علاوه بر موارد فوق، درمان بیوفیدبک، tDCS و TMS نیز می توانند به تناسب وضعیت بیمار برای درمان اختلال سازگاری به آن ها توصیه شود.

روان درمانی
روان درمانی، اصلی ترین درمان اختلال سازگاری است. این نوع درمان می تواند به عنوان درمان فردی، گروهی یا خانوادگی ارائه شود. درمان اختلال سازگاری با استفاده از روان درمانی می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • ارائه حمایت هیجانی و عاطفی.
  • به شما کمک می کند تا به حالت معمولی خود بازگردید.
  • به شما کمک کند تا یاد بگیرید که چرا رویداد استرس زا بر شما بسیار تاثیرگذار است.
  • به شما در یادگیری مهارت های مقابله با استرس کمک می کند.

دارودرمانی
برای کمک به علایم افسردگی و اضطراب داروهایی مانند داروهای ضد افسردگی و داروهای ضد اضطراب ممکن است توصیه شوند.
جهت درمان اختلال سازگاری، ممکن است برای چند ماه به داروها نیاز داشته باشید، اما قبل از صحبت با پزشک خود، هیچ دارویی را متوقف نکنید. اگر دارو ها به طور ناگهانی متوقف شود، ممکن است مشکلاتی را ایجاد کند.

سبک زندگی و درمان خانگی

سبک زندگی و درمان خانگی در اختلالات سازگاری

در اینجا به برخی از فعالیت ها که می توانید برای مراقبت از حالت های احساسی و هیجانی خود انجام دهید اشاره می کنیم:

نکاتی برای بهبود انعطاف پذیری
انعطاف پذیری، توانایی برای سازگاری بهتر با استرس، ناسازگاری، آسیب و یا سوگ است. اساسا، توانایی به بهبود یافتن پس از تجربه یک رویداد دشوار است. انعطاف پذیری ممکن است از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد، اما این استراتژی ها را جهت افزایش انعطاف پذیری در نظر بگیرید:

  • با حمایت های اجتماعی سالم ارتباط برقرار کنید، مانند دوستان مثبت و عزیزان.
  • کاری را انجام دهید که هر روز به شما یک حس موفقیت، لذت بدهد و به هدف تبدیل شود.
  • یک زندگی سالم داشته باشید که شامل خواب خوب، رژیم سالم و فعالیت بدنی منظم است.
  • از تجارب گذشته در مورد چگونگی بهبود مهارت های مقابله ای خود یاد بگیرید.
  • در مورد آینده امیدوار باشید و نگرش مثبت را دنبال کنید.
  • نقاط قوت شخصی تان را تشخیص دهید و تقویت کنید.
  • با ترس هایتان مواجه شوید و آن ها را به چالش بکشید.
  • برای حل مشکلات، در لحظه ای که رخ می دهد، برنامه ریزی کنید. به جای اینکه از آن ها جلوگیری کنید.

سازگاری و حمایت

سازگاری و حمایت در اختلالات سازگاری

حمایت پیدا کنید:

پیدا کردن حمایت ممکن است به شما کمک کند که با خانواده و دوستانتان که حامی و مراقب شما هستند صحبت کنید، از یک جامعه دینی و با ایمان، حمایت دریافت کنید و یا یک گروه حمایتی پیدا کنید که به موقعیت شما نزدیک باشد.
با فرزند خود در مورد وقایع استرس زا صحبت کنید:
اگر فرزند شما در سازگاری مشکل دارد، سعی کنید به آرامی کودک خود را تشویق کنید تا در مورد آن چه که به او می گذرد صحبت کند. بسیاری از والدین تصور می کنند که صحبت کردن در مورد تغییرات دشوار، مانند طلاق، کودک را بدتر می کند. اما فرزند شما به این فرصت نیاز دارد تا احساس غم و اندوه را ابراز کند و اطمینان حاصل کنید که شما منبع ثابت عشق و حمایت باقی خواهید ماند.

اطلاعات بیشتر

اطلاعات بیشتر درباره اختلالات سازگاری

برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص اختلالات سازگاری کتاب های زیر را مطالعه بفرمایید:

  • استرس و روش های مقابله با آن، نویسنده: محمد خدایاری فرد و اکرم پرند
  • استرس و روش های مقابله، مترجم: آزاده افروز و مونا نقیبی
  • آمپول استرس: جعبه ابزار مدیریت استرس، نویسنده: صادق عباسی

پیشگیری

پیشگیری از اختلال سازگاری

هیچ روش تضمین شده ای برای پیشگیری از اختلال سازگاری وجود ندارد. اما توسعه مهارت های مقابله ای سالم و یادگیری انعطاف پذیری ممکن است در حین استرس بالا، به شما کمک کند.
اگر می دانید که یک وضعیت استرس زا مانند جابجایی و یا بازنشستگی شما را تحت تاثیر قرار می دهد و امکان بروز اختلالات سازگاری در شما وجود دارد، از قدرت درونی خود استفاده کنید، عادت های سالم و دریافت حمایت های اجتماعی خود را افزایش دهید. به یاد داشته باشید که این شرایط معمولا محدودیت زمانی دارد و به زودی به پایان می رسد. شما می توانید با روانپزشک یا متخصص بهداشت روان مشورت کنید تا روش های سالم برای مدیریت استرس تان را توصیه کند تا از بروز اختلال سازگاری پیشگیری کنید.

خلاصه

اختلالات سازگاری

کلیدواژه ها: اختلال سازگاری، استرس، اضطراب

خلاصه: تقریباً تمام افراد مشکلاتی همچون مشکلات کاری، رفتن به مدرسه، بیماری، مرگ یک عضو نزدیک خانواده یا هر گونه تغییر دیگر در زندگی را تجربه میکنند. این مشکلات می تواند باعث استرس شود. اغلب اوقات، مردم در یک بازه چندماهه با چنین تغییرات و مشکلاتی سازگار می شوند. اما اگر فردی دچار اختلال سازگاری باشد، به صورت دائم و پیوسته، واکنش های احساسی یا رفتاری از خود نشان می دهد و آن را تا جایی ادامه می دهد که می تواند در نهایت موجب اضطراب یا افسردگی شود. ناامیدی، اضطراب، افسردگی، کاهش اشتها، مشکل خواب، دشواری در تمرکز و اختلال حافظه و حتی افکار خودکشی می تواند از نشانه ها و علایم اختلال سازگاری باشد. این علایم ممکن است از سه تا شش ماه به طول بیانجامد، اما اگر بیشتر از ۶ ماه طول بکشد، اختلال سازگاری محسوب می شود و نیاز به مراجعه به متخصص دارد.

اختلالات سازگاری ناشی از تغییرات قابل توجه یا عوامل استرس زا در زندگی شما است. ژنتیک، تجربیات زندگی و خلق و خوی شما ممکن است احتمال ایجاد اختلال سازگاری را افزایش دهد. اگر اختلال سازگاری حل نشود، در نهایت می تواند به مشکلات جدی روانی مانند اختلالات اضطرابی، افسردگی و سوء مصرف مواد منجر شود. درمان های مناسب جهت بهبود اختلال سازگاری شامل روان درمانی، دارو درمانی، بیوفیدبک، TMS و tDCS می باشد، که با توجه به مصاحبه بالینی و انجام آزمون های مرتبط، درمان متناسب با شرایط فعلی به فرد پیشنهاد خواهد شد. اگر دچار اختلال سازگاری شدید، فراموش نکنید که این افت عملکرد و احساس افسردگی و اضطراب، موقت و زودگذر است و شما با دریافت حمایت های اجتماعی و برنامه ریزی عادت های سالم زندگی می توانید به خودتان جهت بهبود هرچه سریع تر کمک کنید.

کلینیک مربوطه

کادر درمانی مربوطه

دیگر اختلالات

فهرست